Ana sayfa Tarih Bıçağıyla Ünlü İllerimiz

Bıçağıyla Ünlü İllerimiz

189
0

Bıçak sanatı Türklerin en eski sanatlarından birisidir.Demirin dövülmesi ve uygun şartlarda çelik haline gelmesi uzun işlem almaktadır.Maharet isteyen bıçak sanatında ustalaşmış illerimiz vardır.Bu listemizde bıçak konusunda meşhur olan illerimizi sizlerle paylaştık.

1- Sivas Bıçağı

Sivas bıçağının ilk göze çarpan özelliği kemikten sapıdır.Manda boynuzundan siyah koyun boynuzundan yapılan ise krem renginde olmaktadır.Çelik kısmı son zamanlarda yapılan işlemlerle çiviyi dahi keser.

İkinci Mahmud Döneminde (1808-1839) tutulan Şer’iye Sicillerinde yer alan bilgilere göre, çakı ve bıçaklar, Subaşı Hanı’nın kuzey girişindeki kapının karşısında bulunan Kılıççılar Çarşısı’nda yapılırdı. Kılıççılar Çarşısı’nda yapılan kılıçların, silahların zamanla değişmesiyle kullanım dışı kalmasıyla kılıç ustaları çakı ve bıçak yapımına yöneldiler. Sivas’ın kara kemik saplı bıçakları ünlüdür. Bıçak sapları için öküz, keçi ve koç boynuzu kullanılır. Boynuz, kolay bulunması ve ucuz olmasının yanı sıra sağlam ve işlenebilir oluşuyla Sivas bıçakçılığının karakteristik malzemesi olmuştur.

Çivi kesen bıçak

2-Denizli / Yatağan Bıçağı

Yatağan bıçaklarının kalitesinin temelinde aslında iki unsur yatıyor: Osmanlı tarihi ve Denizli insanın bu alandaki beceresi. Osmanlı’nın kuruluş döneminden (1300) itibaren Denizli’nin Yatağan ilçesi Osmanlı’nın askerlerine kılıç üretimi yapmıştır. Çok büyük ustaların yetiştiği bu bölgede kılıç üretim işi zamanla saygıdeğer meslekler arasındaki yerini almıştır. Saygınlığı ve kazancı olan bu meslek Osmanlı döneminde zamanla babadan oğla geçen bir zanaat haline gelir. Babadan oğla geleneğini bugün de sürdüren Denizlili zanaatkarlar bugün bu Yatağan Bıçaklarının bir marka olmasını sağlamışlardır. Zaman içinde gelişen ve değişen üretim yöntem ve teknikleri sayesinde Yatağan bıçakları bugün hem ülke genelinde hem de uluslar arası alanda kendine önemli bir yer edinmiştir. 

3-Sürmene Bıçakları

“Sürmene bıçağının özelliği balık yağı ile birlikte su verilmesindendir. Nedeni keskinliğini her zaman muhafaza etmesinden dolayı. Balık yağı bıçağın keskin olmasını sağlar.” 

Sürmene’de 15 küçük işletmede el emeğine bağlı olarak bıçak türleri, bunların sapları ve kınları, aynı usta tarafından ve aynı iş yerinde imal edilmektedir. Ayrıca, burada iki büyük işletmede, fabrikasyon üretim yapılmaktadır. Yıllık bıçak üretim kapasitesi, 500 bini bulmakta ve yaklaşık 100 aile, geçimini bu üretimden sağlamaktadır.

4-Bursa Bıçağı

1326 yılında Bursa’nın fethi ile Osmanlı’nın ilk başkenti olan Bursa, demir işlemeciliğinin de merkezi olmuştur. Bursalı yetenekli ustaların ellerinden çıkan bıçak, kama, kılıç çeşitleri ile Osmanlı ordusunun silah ihtiyacı karşılanmış, Çanakkale ve Kurtuluş Savaşları’nda Türk ordusunun kılıç ve kamaları “Bıçağın suyu bıçakçının namusudur” yemini ile demire su veren Bursalı bıçak ustaları tarafından yapılmıştır.

Beyazıt ile Timur arasındaki savaşa katılan yaklaşık 70 bin Osmanlı askerinin kılıç, kama, hançer gibi silahlarının hepsi Bursalı bıçak ustaları tarafından yapılmıştır. Cumhuriyetin ilk yıllarında kılıç ve kama gibi silahların kullanım sahalarının azalması ile bıçak yapım tekniklerinde yeniliklere gidilmiş; ekmek bıçağı, sofra bıçağı, meyve bıçağı gibi bıçak çeşitleri Bursa’da üretilmeye başlanmıştır.

5-Sinop Bıçağı

Sinop’ ta ÖZEKES ve YILMAZ aileleri tarafından başlatılan el yapımı bıçak üretimi günümüzde ÖZEKES ailesinin dördüncü kuşak ustaları tarafından devam ettirilmektedir. İlk dedeleri Hüseyin Usta tarafından 1890 yılında bir hobi olarak başlayan bu sanat zamanla ilerlemiş ve el yapımı bıçaklar bugün Sinop’un tanıtımına büyük katkı sağlayan el sanatlarından biri olmuştur. Bıçakların yapımında yüksek karbonlu İsveç takım çeliği, saplarının yapımında ise manda, geyik boyunuzu, gül ağacı kökü kullanılmaktadır. Korkuluk ve tepe malzemesi kaliteli pirinçten, kınları ise kaliteli sığır derisinden yapılmaktadır. Bıçaklar, dekoratif bıçaklar, mutfak bıçakları ve av bıçağı olarak üretilmektedir.

BİR CEVAP BIRAK

Please enter your comment!
Please enter your name here